Pobl ifanc â phroblemau iechyd meddwl yn paratoi am fordaith epig

Mae Hafal wedi derbyn grant sylweddol er mwyn helpu’r elusen yn ei gwaith gyda phlant ifanc o dan anfantais, ac yn y llun, y bobl i’w gweld ar gwrs  padlfyrddio yn llynnoedd yr Amgueddfa Llechi Genedlaethol yw (o’r chwith), Amy Catterall, o Gei Connah; Dan Bartlett,  Hafal; Comisiynydd Heddlu a Throseddu Gogledd Cymru, Arfon Jones; Liam McAuley o Flaenau Ffestiniog; a Luke Davies a Christine Griffiths, Hafal; gyda’r hyfforddwr Sian Sykes ar badlfwrdd. Llun: Mandy Jones

Mae pobl ifanc sydd â phroblemau iechyd meddwl ar draws Gogledd Cymru yn paratoi am daith epig ar long tal yn hwyrach eleni ac mae hyn wedi ei hwyluso yn sgil grant o  £90,000 gan bennaeth heddlu’r rhanbarth.  

Y nod yw canfod  criw o ddeg person er mwyn helpu hwylio’r llong ar daith sydd wedi ei threfnu gan yr elusen iechyd meddwl  Hafal o Gaergybi i Fangor, Gogledd Iwerddon, Ynys Manaw a’r Alban, ac mae’r paratoadau eisoes ar waith. 

Mae’r sesiwn hyfforddi ddiweddaraf wedi arwain at longwyr posib o Ogledd Cymru yn mynd ar y dŵr ar badlfyrddau yn Llyn Padarn gyda gwersi arbenigol gan Sian Sykes o Psyched Paddleboards.

Mae’r rhaglen ar gyfer paratoi’r bobl ifanc rhwng  16 a 24 mlwydd oed yn bosib drwy gyfrwng grant blynyddol o £30,000 am dair blynedd o Gronfa Ymyrraeth Gynnar Comisiynydd Heddlu a Throseddu Gogledd Cymru  ac mae wedi ei rhannu rhwng Hafal a MIND Gwynedd ac Ynys Môn.

Mae’r elusennau yn gweithio gyda’i gilydd er mwyn darparu ystod o gyrsiau er mwyn chwalu gorbryder ac iselder ymhlith pobl ifanc, a fydd yn cynnwys mordaith mewn llong dal gyda’r Cirdan Trust er mwyn dysgu gweithio fel tîm, cyfrifoldeb a chymryd risgiau.   

Mae wedi ei anelu at gefnogi pobl ifanc sydd wedi eu heffeithio gan orbryder ac iselder neu seicosis yn y cyfnodau cynnar ac roedd y Comisiynydd Arfon Jones yno yn Llyn Padarn er mwyn gweld y bobl ifanc yn mynd drwy eu camau. Dywedodd ef: “Mae’n brosiect gwych. Mae’n adeiladu cadernid ac rwyf yn hoffi hynny.  

“Mae’n dda i unigolion ac i gymdeithas ac mae’n sicr yn dda i’r gwasanaethau y byddent yn defnyddio pe na bai’r prosiect yma. Mae pawb yn elwa.   

“Drwy gefnogi’r prosiect, rydym yn mynd i’r afael â’r hyn sydd yn achosi’r problemau sydd ganddynt nawr ac yn y dyfodol”

Dywedodd Daniel Bartlett, Arweinydd Practis ar gyfer Tîm Ymyrraeth Gynnar  Gogledd Cymru Hafal: “Rydym yn gweithio gyda phobl ifanc sydd wedi eu hatgyfeirio arnom gan y Bwrdd Iechyd  o holl ardaloedd Gogledd Cymru.

“Rydym yn ceisio eu helpu i ddelio ag elfennau bregus  o’u personoliaeth sydd yn golygu eu bod yn fwy tebygol o gael eu heffeithio gan straen a gorbryder, a phe na bai gwasanaeth fel hyn gyda ni. Byddent mewn peryg o fynd allan a throseddu.

“Mae hefyd wedi eu helpu i fynd i’r byd gwaith. Y llynedd, roedd  saith wedi dod ar y rhaglen ac mae pump ohonynt erbyn hyn yn gweithio’n llawn amser.

“Mae’n adeiladu cadernid ac yn eu helpu i ddelio gyda straen yn eu bywydau, ac felly, rydym wedi cynnal nifer o sesiynau eleni gan gynnwys beicio mynydd, hwylio a thwrio am fwyd ac rydym yn ystyried rhoi cynnig ar ioga ac adeiladu tuag at drefnu wythnos o hwylio mewn llong dal.

“Mae 42 person ifanc ar y prosiect ac rydym yn gobeithio y bydd deg ohonynt ar y llong eleni a dyma’r trydydd tro i ni wneud hyn.”

Ymhlith y sawl sydd yn cymryd rhan yw Liam McAuley, 23, o Flaenau Ffestiniog, a ddywedodd: “Rwyf wedi bod ar y cwrs hwylio ym Mae Colwyn ac roedd yn dda iawn. Rwy’n gobeithio y byddaf yn  mynd ar long dal hefyd.

“Mae’r bobl sydd yn helpu  ni o Hafal yn hynod ymroddedig ac maent yn ein helpu ac rwyf wir yn mwynhau.”

Dywedodd Amy Catterall, 18, o Gei Connah: “Rwyf wedi bod yn cartio, dringo ar glogwyni, ar raffau isel ac mae wedi bod yn wych.

“Hoffwn fynd ar y llong dal. Rwyf wir yn gyffrous.”

Dywedodd Alun Thomas, Prif Swyddog Hafal: “Rydym yn falch i dderbyn yr arian hwn gan Gomisiynydd Heddlu a Throsedd Gogledd Cymru am y fath brosiect positif ac uchelgeisiol.   

“Dros y tair blynedd nesaf, rydym yn gobeithio cefnogi pobl ifanc drwy ddarparu gweithgareddau sydd yn medru newid eu bywydau ac yn mynd i ehangu eu gorwelion. Rydym yn edrych ymlaen at weithio gyda’n partneriaid, Mind Ynys Môn a Gwynedd ar brosiect a fydd wir yn elwa pobl ifanc yng Ngogledd Cymru.”

Dywedodd Arfon Jones, cyn-Arolygydd Heddlu: “Mae trosedd yn symptom, rhaid i ni edrych ac ystyried ar yr hyn sydd yn achosi i bobl droseddu  a dyna’r hyn a wneir gan y Gronfa Ymyrraeth Gynnar  oherwydd os ydym yn medru ymyrryd yn gynnar ym mywydau’r bobl ifanc yma sydd mewn risg, yna rydym yn medru atal y patrwm hwn o ymddygiad.”