Canolfan Adferiad newydd ac arloesol Gellinudd i’w hagor yn swyddogol gan yr Ysgrifennydd Cabinet Vaughan Gething

gellinudd

Bydd Canolfan Adferiad Gellinudd, sef gwasanaeth arloesol newydd i gleifion mewnol sydd ag afiechyd meddwl, yn cael ei lansio’n swyddogol gan yr Ysgrifennydd Cabinet dros Iechyd, Llesiant a Chwaraeon,  Vaughan Gething ar y 26ain o Ionawr 2017. Dyma’r Ganolfan newydd gyntaf o’i math: gwasanaeth i gleifion mewnol sydd yn cael ei arwain gan ddefnyddwyr, yn wasanaeth nid-er-elw a’n meddu ar ethos adferiad cryf a’n cael ei ddarparu gan fudiad o’r Trydydd Sector.

Wedi ei datblygu gan Hafal, the sef y brif elusen yng Nghymru ar gyfer pobl sydd yn gwella o afiechyd meddwl difrifol a’u gofalwyr, mae Canolfan Adferiad Gellinudd wedi derbyn cyllid pellach gan y Loteri Fawr a Llywodraeth Cymru ac yn gwireddu uchelgais  gan Aelodau Hafal i ddarparu gwasanaeth blaengar i gleifion mewnol.

Dywedodd y defnyddiwr gwasanaeth Jo Roberts: “Nid yw Canolfan Adferiad Gellinudd ddim byd teg i’ch ysbyty meddwl arferol. Mae’r Ganolfan wedi cael ei  dylunio gan bobl sydd â phrofiad o afiechyd meddwl ac felly mae’r Gwesteion yn cael eu rhoi wrth galon pob dim. Ac mae Gwesteion yn cael y cyfle i arwain y gwasanaeth. Mae’r Ganolfan yn mabwysiadu dull holistaidd tuag at adferiad sydd yn  golygu nad yw’r ffocws ar y driniaeth yn unig: mae’n edrych ar holl agweddau bywyd, a hynny o hyfforddiant i iechyd corfforol ac i fywyd cymdeithasol. Mae yna gymaint i Westeion i’w wneud. Mae’n lle da i fod, y lle gorau i wella.”

Dywedodd Alison Guyatt, Cyfarwyddwr y Ganolfan newydd: “Bydd Canolfan Adferiad Gellinudd yn gyfleuster o’r radd flaenaf ar lefel byd eang a dyma’r unig wasanaeth o’i fath yng Nghymru a’r DU ac rydym yn gobeithio y bydd yn gosod safonau newydd o ran arferion gorau.

“Rwyf wedi bod yn rheoli ysbytai a wardiau iechyd meddwl am flynyddoedd. Pan oeddwn yn dechrau fy ngyrfa, roeddwn yn breuddwydio am weithio mewn amgylchedd a oedd yn wir yn therapiwtig, lle’r oedd pob claf yn derbyn pecyn o ofal a thriniaeth holistaidd – a lle a fyddai’n eu caniatáu i gymryd rheolaeth o’u bywydau.

“Yn sgil gweledigaeth ac ymrwymiad Aelodau Hafal, a chefnogaeth y Loteri Fawr a Llywodraeth Cymru, bydd Gwesteion yng Ngellinudd nawr yn medru derbyn y fath wasanaeth.

“Mae Canolfan Adferiad Gellinudd yn canolbwyntio’n gryf ar adferiad: mae Gwesteion yn cael eu cefnogi i gynllunio eu camau tuag at fyw bywyd llawn yn y gymuned. Fel mudiad Trydydd Sector, nid-er-elw, ein nod yw helpu Gwesteion i symud ymlaen a ffynnu cyn gynted ag y maent yn barod.”

Dywedodd yr Ysgrifennydd Iechyd Vaughan Gething: “Mae’n bleser gennyf i agor y ganolfan hon sydd yn defnyddio dull arloesol er mwyn helpu pobl i wella o afiechyd meddwl difrifol a dyma’r cyntaf o’i fath yng Nghymru.

“Rydym wedi buddsoddi £500,000 yn y ganolfan driniaeth hon drwy ein cynllun Buddsoddi i Arbed sydd nid yn unig yn mynd i elwa cleifion ond hefyd yn mynd i greu arbedion ar gyfer y GIG yng Nghymru.”

Dywedodd Prif Weithredwr Hafal  Alun Thomas: “Yn Hafal, rydym ym mabwysiadu dull Gofal Iechyd Darbodus tuag at ddatblygu ein holl wasanaethau ac rydym wrth ein bodd bod hyn wedi ei gydnabod gan Lywodraeth Cymru a’r Loteri Fawr.

“Bydd ein gwasanaeth unigryw sydd yn ffocysu ar adferiad yng Nghanolfan Adferiad Gellinudd yn sicrhau bod Gwesteion yn elwa o amgylchedd therapiwtig, blaengar ac ysbrydoledig a fydd yn eu hymrymsuo i gymryd camau breision tuag at wella o afiechyd meddwl difrifol. Bydd Gwesteion yn cael eu cefnogi i ddatblygu a symud ymlaen yn hytrach na chael eu cynnal yn eu cyflwr cyfredol a bydd y costau gofal – o ran termau dynol a chyllidol – yn cael eu lleihau’n sylweddol.”

Mae’r gwasanaeth yng Nghanolfan Adferiad Gellinudd yn seiliedig ar Raglen Adferiad unigryw Hafal sydd yn hyrwyddo hunanreolaeth a dull holistaidd tuag at adferiad. Bydd gwesteion yn cael y cyfle i nodi eu hamcanion adferiad mewn Cynllun Gofal a Thriniaeth cynhwysfawr sydd yn cynnwys holl feysydd bywyd.

Dywedodd yr Ymddiriedolwr Hafal, Mair Elliot: “Dro ar ôl tro, rydym yn gweld pobl yn llwyddo i wella o afiechyd meddwl yn Hafal. Mae ein Rhaglen Adferiad yn chwarae rhan fawr yn hyn, yn helpu’r bobl i wella eto. Mae’n gweithio gan fod y rhaglen yn seiliedig ar brofiadau  cannoedd o bobl sydd wedi mynd drwy afiechyd meddwl ac adferiad. Y  bobl yma, ein Haelodau,  yw’r arbenigwyr  yn yr hyn sydd angen arnynt er mwyn ffynnu, ac mae ein Rhaglen Adferiad yn ymgorffori hynny i’r dim.”

Mae Canolfan Adferiad Gellinudd wedi ei lleoli ar safle hanesyddol Alltwen, Pontardawe, sydd yn meddu ar hanes hir o iachau. Wedi ei hamgylchynu gan goed a chaeau ac eto’n agos i’r amwynderau lleol a Bannau Brycheiniog, arfordir y Gŵyr a dinas Abertawe, mae  Gellinudd yn cynnig awyrgylch therapiwtig sydd ag ystod o weithgareddau ar garreg y drws.

Mae’r Ganolfan wedi ei datblygu mewn cydweithrediad agos â’r Gwasanaeth Iechyd Gwladol  yng Nghymru er mwyn sicrhau ei bod yn cydweddu â gwasanaethau cyfredol y GIG ac yn cwrdd â’r safonau llywodraethiant clinigol uchaf. Mae’r dull  yma yn cydweddu hefyd gyda chyfreithiau a pholisïau Cymru gan gynnwys Mesur Iechyd Meddwl (Cymru) a strategaethau Llywodraeth Cymru, “Law yn Llaw at Iechyd” a “Law yn Llaw at Iechyd Meddwl”.

Bydd Gwesteion yn cael cyfle i fynd ar daith o’r ganolfan newydd a chlywed am gynlluniau Aelodau Hafal ar gyfer y gwasanaeth.